آیفون اکتیو یا نات اکتیو؟ فرقشان، جاست اکتیو و کدام را بخریم

در آگهی‌های آیفون کنار اسم مدل یکی از این سه کلمه را تقریباً همیشه می‌بینید: «نات اکتیو»، «اکتیو» یا «جاست اکتیو». بین این‌ها گاهی چند میلیون تومان فاصلهٔ قیمت هست و بیشتر خریدارها نمی‌دانند این فاصله دقیقاً بابت چیست. سؤال‌هایی که بارها از ما پرسیده‌اند همین‌هاست: «آیفون اکتیو یعنی دست‌دوم؟»، «چرا این آیفون ۱۸ نوشته فعال‌شده؟» و «اکتیو بخرم یا نات اکتیو؟».

جواب کوتاه: اکتیو یعنی گوشی یک بار روشن و به سرورهای اپل وصل شده است. معنایش دست‌دوم بودن نیست و ربطی هم به رجیستری ندارد. در ادامه هر سه حالت را دقیق می‌گوییم، راه چک کردنشان را یاد می‌دهیم و می‌گوییم کدام برای چه کسی منطقی است.

نات اکتیو یعنی چه؟

نات اکتیو (Not Active) یعنی آیفون از روز ساخت تا امروز هیچ‌وقت روشن و راه‌اندازی نشده است. جعبه پلمب کارخانه را دارد و گوشی وقتی اولین بار روشن شود، صفحهٔ خوش‌آمدگویی Hello را نشان می‌دهد. این همان چیزی است که بیشتر خریداران از «آیفون نو» انتظار دارند.

مهم‌ترین مزیت نات اکتیو، گارانتی جهانی اپل است. اپل شروع دورهٔ گارانتی را معمولاً از تاریخ فعال‌سازی یا خرید حساب می‌کند. گوشی نات اکتیو یعنی این دوره از روزی شروع می‌شود که شما گوشی را روشن می‌کنید، نه زودتر. برای کسی که بعدها می‌خواهد گوشی را بفروشد هم «نات اکتیو» در لحظهٔ خرید یعنی سابقهٔ روشن و شفاف.

آیفون اکتیو یعنی چه؟

اکتیو (Active) یعنی گوشی دست‌کم یک بار روشن شده و مرحلهٔ فعال‌سازی را با سرورهای اپل گذرانده است. از همان لحظه، اپل تاریخ شروع گارانتی را برای آن ثبت می‌کند. ولی اکتیو بودن به‌تنهایی چیزی دربارهٔ میزان استفاده نمی‌گوید. گوشی ممکن است فقط چند دقیقه روشن شده باشد.

چرا یک آیفون نو اکتیو می‌شود؟ گاهی واردکننده یا عمده‌فروش گوشی را یک بار روشن می‌کند تا سلامتش را بررسی کند. گاهی مسیر واردات یا شرایط فروش در کشور مبدأ باعث می‌شود گوشی پیش از رسیدن به ایران فعال شود. نتیجه برای شما گوشی‌ای است که از نظر ظاهر و کارکرد نو است، ولی تاریخ گارانتی‌اش از قبل شروع شده و معمولاً قیمتش کمتر است.

جاست اکتیو چیست؟

«جاست اکتیو» (Just Active) اصطلاح بازار ایران است، نه اپل. یعنی گوشی تازه فعال شده و عملاً استفاده نشده است. معمولاً فروشنده با این اصطلاح می‌خواهد بگوید گوشی از نظر کارکرد مثل نات اکتیو است. ولی از نظر فنی، جاست اکتیو همان اکتیو است. اپل تفاوتی بین «تازه فعال‌شده» و «فعال‌شده» قائل نیست و تاریخ گارانتی در هر دو حالت شروع شده است.

اکتیو و نات اکتیو در یک جدول

موضوع	نات اکتیو	اکتیو یا جاست اکتیو
روشن شده؟	هرگز	دست‌کم یک بار
پلمب جعبه	پلمب کارخانه	معمولاً باز شده
گارانتی جهانی اپل	از روز روشن کردن شما	از قبل شروع شده
قیمت	بالاتر	معمولاً کمتر
کارکرد و ظاهر	نو	نو، اگر واقعاً استفاده نشده باشد
ربط به رجیستری	ندارد	ندارد

اکتیو بودن با رجیستری فرق دارد

این رایج‌ترین اشتباه است. خیلی‌ها فکر می‌کنند «نات اکتیو» یعنی «رجیستر نشده». نه. اکتیو و نات اکتیو دربارهٔ روشن شدن گوشی و ثبت آن نزد اپل است. رجیستری دربارهٔ ثبت شناسهٔ IMEI گوشی در سامانهٔ همتا و پرداخت عوارض گمرکی در ایران است. این دو کاملاً از هم جدا هستند.

پس یک آیفون می‌تواند هر چهار حالت را داشته باشد: نات اکتیو و ریجسترشده، نات اکتیو و بدون ریجستر، اکتیو و ریجسترشده، اکتیو و بدون ریجستر. در تداکس هر دو وضعیت روی نام هر آیفون نوشته شده است. برای نمونه، آیفون ۱۷ پرو مکس زیر هم نات اکتیو است و هم ریجستر شدهٔ شرکتی:

اگر نمی‌دانید رجیستری مسافری و شرکتی چه فرقی دارند و نسخهٔ بدون ریجستر چطور رجیستر می‌شود، راهنمای رجیستری گوشی مسافری را بخوانید.

چطور بفهمیم آیفون نات اکتیو است؟

1. پلمب جعبه را ببینید. جعبهٔ آیفون‌های جدید با نوارهای کاغذی پلمب می‌شود. پلمب باید سالم و دست‌نخورده باشد. البته پلمب را می‌شود جعل کرد، پس به این یک نشانه بسنده نکنید.
2. اولین روشن شدن را خودتان ببینید. گوشی نات اکتیو با صفحهٔ Hello و مراحل راه‌اندازی شروع می‌شود. اگر با صفحهٔ قفل یا صفحهٔ اصلی بالا آمد، قبلاً راه‌اندازی شده است.
3. وضعیت گارانتی را در سایت اپل چک کنید. شمارهٔ سریال گوشی را در صفحهٔ Check Coverage سایت اپل وارد کنید. اگر گوشی هنوز فعال نشده باشد، اپل تاریخ خریدی برایش نشان نمی‌دهد و از شما می‌خواهد دستگاه را فعال کنید. اگر تاریخ شروع پوشش را دیدید، گوشی قبلاً اکتیو شده است.

قفل فعال‌سازی، خطر واقعی آیفون اکتیو

در آیفون اکتیو یک نکته از تاریخ گارانتی مهم‌تر است: قفل فعال‌سازی یا Activation Lock. اگر کسی که گوشی را فعال کرده، با Apple ID خودش وارد شده و قابلیت Find My را روشن گذاشته باشد، گوشی به حساب او قفل می‌ماند. بعد از ریست، گوشی رمز همان حساب را می‌خواهد و بدون آن قابل استفاده نیست.

پس اگر آیفون اکتیو می‌خرید، پیش از پرداخت گوشی را تا انتهای مراحل راه‌اندازی جلو ببرید و با Apple ID خودتان وارد شوید. اگر جایی رمز حساب دیگری را خواست، گوشی را نخرید. همین قاعده برای آیفون کارکرده هم صدق می‌کند و نکته‌های بیشترش را در راهنمای خرید آیفون کارکرده نوشته‌ایم.

آیپد، اپل واچ و سامسونگ هم اکتیو دارند؟

آیپد و اپل واچ دقیقاً مثل آیفون‌اند. هر دو موقع اولین راه‌اندازی نزد اپل فعال می‌شوند، تاریخ گارانتی‌شان از همان روز ثبت می‌شود و قفل فعال‌سازی دارند. پس «نات اکتیو» و «اکتیو» در آگهی آیپد و اپل واچ همان معنای آیفون را دارد.

در گوشی‌های سامسونگ و شیائومی این اصطلاح کمتر به کار می‌رود. این گوشی‌ها هم حساب کاربری و قفل مشابه دارند، ولی بازار ایران معمولاً آن‌ها را با «آکبند» یا «پلمب» توصیف می‌کند. برای این برندها، نسخهٔ بازار و اصالت مهم‌تر است. نشانه‌هایش را در تشخیص گوشی سامسونگ اصل آورده‌ایم.

اکتیو بخریم یا نات اکتیو؟

نات اکتیو بخرید اگر می‌خواهید کل دورهٔ گارانتی جهانی اپل مال شما باشد، گوشی را برای هدیه می‌خرید، یا قصد دارید بعدها آن را بفروشید و سابقهٔ شفاف برایتان مهم است.

اکتیو بخرید اگر قیمت برایتان مهم‌تر است، گوشی را سال‌ها نگه می‌دارید و از فروشنده‌ای معتبر می‌خرید که سلامت دستگاه را تضمین می‌کند. در ایران، بیشتر خدمات پس از فروش آیفون از راه شرکت گارانتی‌کنندهٔ داخلی انجام می‌شود، پس برای خیلی‌ها چند ماه کمتر از گارانتی جهانی اپل فرق عملی بزرگی ندارد.

در هر دو حالت، گوشی را پیش از پرداخت روشن کنید، سلامت باتری را در تنظیمات ببینید و سریال را چک کنید. آیفون نو، چه اکتیو چه نات اکتیو، باید سلامت باتری کامل داشته باشد.

چند سؤال دیگر که خریدارها می‌پرسند

آیفون اکتیو را می‌شود دوباره نات اکتیو کرد؟ نه. ثبت فعال‌سازی نزد اپل برگشت‌پذیر نیست. ریست کارخانه گوشی را به صفحهٔ Hello برمی‌گرداند، ولی گوشی را نات اکتیو نمی‌کند. به همین دلیل دیدن صفحهٔ Hello به‌تنهایی کافی نیست و چک سایت اپل لازم است.

اکتیو بودن روی آپدیت و اپ‌استور اثر دارد؟ نه. گوشی اکتیو و نات اکتیو همهٔ آپدیت‌های iOS را می‌گیرند و همهٔ امکاناتشان یکی است.

کد منطقه چه ربطی دارد؟ هیچ. ZAA یا CH می‌گوید گوشی برای کدام بازار ساخته شده و چند سیم‌کارت فیزیکی دارد. فرقشان را در آیفون ZAA یا CH نوشته‌ایم.

همهٔ مدل‌های آیفون، با وضعیت فعال‌سازی و رجیستری نوشته‌شده روی نام هر کدام، در دستهٔ گوشی موبایل اپل هستند. برای خرید قسطی هم صفحهٔ خرید اقساطی آیفون را ببینید.